• darkblurbg

Een “depressief” persoon is niet in staat de somberheid en depressie van zich af te schudden. Ook als er opbeurende gebeurtenissen plaats vinden, veranderd de stemming niet. Alles wordt als uitzichtloos en zinloos ervaren, en men haalt weinig plezier meer uit het leven. Een depressie maakt daardoor minder actief, de drempel om iets te ondernemen wordt steeds hoger. Ook interesses en verlangens verdwijnen. Depressiviteit vormt hierdoor een ernstige beperking in het sociaal en maatschappelijk functioneren. De kwaliteit van leven wordt door depressieve mensen als zeer laag ervaren.

Een rotdag of depressief

Ieder mens is soms neerslachtig en zit wel eens in een dip. Van een depressie is dan meestal geen sprake. Een dergelijke dip of ongelukkige periode, waait over het algemeen namelijk vanzelf weer over. Termen als depressief, ongelukkig en neerslachtig worden nogal vaak ten onrechte als inwisselbaar gezien en gebruikt. Er is sprake van een depressie wanneer iemand lange tijd last heeft van een ongebruikelijk sombere stemming. Het verschil tussen een depressie en een tijdelijk gevoel van somberheid of neerslachtigheid, schuilt dus voornamelijk in de duur van dat gevoel. Een depressie kan weken of maanden duren, maar ook jaren. Volgens het DSM, een handboek voor diagnose en statistiek van psychische aandoeningen, is er sprake van een depressie wanneer één van de volgende kernsymptomen minimaal twee weken aanwezig is:

  1. Een zeer neerslachtige stemming gedurende het grootste deel van de dag, bijna elke dag.
  2. Een ernstig verlies van interesse in alle of bijna alle activiteiten gedurende het grootste deel van de dag, bijna elke dag.

Ook moeten er minimaal vier overige symptomen van depressiviteit aanwezig te zijn: 

  • Depressieve stemming – Het meest voor de hand liggende symptoom, en een van de weinige die bij iedere depressie voor komt, is een continue sombere stemming. Gevoelens van pessimisme en verdriet hebben voor lange tijd de overhand.
  • Zinloosheid – Depressiviteit gaat ook vaak gepaard met een gevoel van zinloosheid. Alles in het leven lijkt doelloos, niets is de moeite waard. Dit kan een grote onverschilligheid tot gevolg hebben.
  • Lichtgeraaktheid – Een depressief persoon is vaak in hogere mate lichtgeraakt dan gewoonlijk. Alles kan tijdens een depressie irriteren, maar men heeft zelf meestal niet door sneller dan normaal boos of geërgerd te reageren.
  • Negatief zelfbeeld – Een depressie gaat vaak gepaard met negatieve gedachten over het eigen functioneren en zijn. Men kan zichzelf op vele vlakken gaan zien als mislukking en als onbekwaam. Ook komen gevoelens van waardeloosheid voor.
  • Onzekerheid – De zelfverzekerdheid van een depressief persoon kan behoorlijk dalen, deels als gevolg van de andere symptomen. Dit gevoel van onzekerheid heeft onder andere weer invloed op de assertiviteit van het persoon.
  • Angst – Een depressie kan ook een vergrootte vatbaarheid voor angst met zich mee brengen. Men kan last krijgen van irrationele angsten, die zich zelfs tot fobie kunnen ontwikkelen. Zo kan bijvoorbeeld agorafobie, ook wel pleinvrees genoemd, voorkomen.
  • Slaap problemen – Veel mensen hebben tijdens een depressie last van een onrustige slaap. Men heeft moeite met inslapen en wordt om de paar uur wakker. Er kan ook sprake zijn van totale slapeloosheid.
  • Vlakheid – Ook kan een depressie juist zorgen voor een gevoel van vlakheid. Alle positieve, maar ook negatieve emoties worden dan afgevlakt. Zelf voor geliefden kan soms geen gevoel meer worden opgebracht.
  • Spanning en nerveusiteit – Iemand die aan een depressie lijdt, voelt zich vaak constant nerveus en gespannen. Deze voortdurende spanning kan andere lichamelijke klachten tot gevolg hebben zoals een verkramping van de maag, hoofdpijn of een verhoogde hartslag.
  • Vermoeidheid – Depressies leiden vaak tot een aanhoudende vermoeidheid. Direct na het wakker worden is men al moe en lusteloos, en er is nauwelijks genoeg energie voor de dagelijkse bezigheden.
  • Eetproblemen – Vaak ervaren mensen met een depressie een verminderde eetlust. Het eten smaakt niet meer, of maakt zelfs misselijk. Vaak valt men tijdens een depressie dan een kilo’s af. Het omgekeerde komt echter ook voor: mensen die een gevoel van troost ervaren door het eten, hopen zich door veel te eten beter te voelen.
  • Zelfverwaarlozing – Als gevolg van het gevoel van zinloosheid en onverschilligheid, kan een depressie mensen aanzetten zichzelf te verwaarlozen. Men maakt zich minder zorgen om een eventueel onverzorgd uiterlijk.
  • Concentratieproblemen – Depressiviteit zorgt bijna altijd voor problemen met concentreren. Men heeft moeite aandachtig en gefocussed te blijven, en kan last ondervinden van overmatig dagdromen.
  • Piekeren – Een depressie gaat vaak gepaard met eindeloos gepieker. Als het piekeren een gewoonte wordt, kan er sprake zijn van een piekerstoornis. Dit kan grote gevolgen hebben, waaronder lichamelijke klachten, angstgevoelens, en inactiviteit.
  • Schuldgevoelens – Depressieve mensen kampen vaak met schuldgevoelens. Men heeft het idee overal in te falen, en alles te verpesten. Deze schuldgevoelens zijn over het algemeen irreëel of veel te sterk.
  • Minder behoefte aan seks – Onder andere als gevolg van de vermoeidheid, de spanningen en een negatief zelfbeeld onderdrukt depressiviteit vaak lustgevoelens.
  • Andere lichamelijke klachten – Naast de vermoeidheid, komen er tijdens een depressie ook vaak pijn klachten voor. Bekendst is daarvan hoofdpijn, maar de pijn kan in feite overal in gaan zitten. Naast klachten als een droge mond en buikpijn zijn er talloze pijnklachten die geschaard worden onder de ‘onbegrepen pijnklachten’.
  • Denken aan de dood – Het komt vaak voor dat depressieve mensen denken aan de dood. Dit wil niet direct zeggen dat iedereen die depressief is zelfmoord serieus overweegt. Meestal is er toch nog een drang om te leven, en is zelfs het serieus overwegen van zelfdoding al een te hoge drempel. Toch komt zelfmoord relatief vaak voor.

De klachten die depressiviteit veroorzaken, kunnen van persoon tot persoon verschillen. Niet iedereen die depressief is heeft alle genoemde symptomen. Omgekeerd is niet iedereen die enkele van deze symptomen heeft depressief.